تبلیغات
قلم اقتصاد - EconoPhysic ( ادامه مطلب را حتما بخوانید )

:درباره وبلاگ

:آرشیو

:طبقه بندی

:پیوندهای روزانه

:نویسندگان

:آخرین پستها

:نظرسنجی

آماروبلاگ

دوشنبه 8 شهریور 1389-03:01 ب.ظ



اقتصاد فیزیک چیست؟

حتماً شنیده اید كه می‌گویند طبیعت بسیار مقتصد است! تاكنون به معنای این جمله فكر كرده‌اید؟ در فیزیك اصل‌هایی وجود دارد كه این شم اقتصادی طبیعت را برای ما آشكار می‌كند، مثلاً شاید اصل كم‌ترین كنش به گوشتان آشنا باشد، یا مثلاً اصل فرما كه براساس آن نور از میان تمام مسیرهای ممكن مسیری را برمی‌گزیند كه كم‌ترین زمان ممكن را تلف كند و ...
فیزیك اقتصاد یك زمینه‌ی میان رشته‌ای جدید است كه اغلب روش‌ها و نظریه‌هایی را برای حل مسایل اقتصادی به‌كار می‌برد كه فیزیك‌دان‌ها برای حل مسایل علمی وعملی – به‌ویژه مسایلی كه با عدم قطعیت و تصادفی بودن همراه است – به‌كار می‌برند.
مثلاً آیا تاكنون فكر كرده‌اید شباهت بازار سهام و زلزله چیست؟اگرچه سقوط‌ها و ورشكستگی‌های ناگهانی بازار سهام معمولاً در رسانه‌ها به عنوان فاجعه‌های طبیعی در دنیای مالی توصیف می‌شوند، بیشتر مردم تصور می‌كنند كه این فقط یك مبالغه و گزافه‌گویی است. ولی شاید این هم‌خوانی و وابستگی بیشتر از آنچه ما فهمیده‌ایم باشد. محققین دریافته‌اند كه قانون اُماری (Omari Law) كه فعالیت‌های ارتعاشی مجدد بعد از زمین‌لرزه (پس‌لرزه) را پیش‌بینی می‌كند، در واقع عواقب پس از سقوط‌های ناگهانی بازار را هم با تقریب خوبی مدل‌سازی می‌كند. این فقط یكی از یافته‌های بسیار زیاد فیزیك اقتصاد (Econophysics) است، پدیدار شدن و به‌وجود آمدن شاخه‌ی مطالعاتی‌ای كه علم اصول و روش‌شناسی فیزیك را به اطلاعات و ارقام اقتصادی پیوند می‌دهد.

تاریخچه

واژه‌ی اقتصاد فیزیك در سال 1999، توسط استنلی (Eugene Stanley) استاد دانشگاه بُستُن آمریكا (Boston university) ابداع شد. از زمان آغاز این رشته، محیط‌های علمی تعداد زیادی كنفرانس را برپا كرده‌اند. تخمین زده شده است كه هماكنون، تقریبا 100 محیط علمی شركت‌كننده در این حوزه‌ی نو ظهور وجود دارند. تازگی و نوظهوری این شاخه‌ی مطالعاتی هنوز قابل بحث مانده است. علاقه‌ی فیزیك‌دانان به علوم اجتماعی اتفاق تازه‌ای نیست؛ به عنوان مثال دانیل برنولی (Daniel Bernoulli) كه سهم زیادی در پیش‌برد نظریه‌ی آمار واحتمال ریاضی درقرن هیجدهم داشته است، مقاله‌های متعددی برای اندازه‌گیری و كمی‌كردن ریسك دارد. همچنین یكی از بنیان‌گذاران نظریه‌ی اقتصادی نئوكلاسیك، ایروینگ ایشر (Irving Eisher) ، استاد سابق اقتصاد در دانشگاه ییل (Yale) ، در آغاز كار زیر نظر جوسیا ویلارد گیبس (Josiah Willard Gibbs) فیزیك‌دان مشهور آموزش دیده بود.
روی‌كرد فلسفی اقتصاد فیزیك مطمئناً با روی‌كرد اقتصاد معمولی متفاوت است. در حالی‌كه اقتصاد‌دانان با تعدادی فرض و گمان بنیادی و اصلی كار خود را شروع می‌كنند و سپس مدل فرضی‌ای را برای شرح مشاهدات خود ابداع می‌كنند، اقتصاد فیزیك‌دان‌ها تمایل دارند با شواهد تجربی كار خود راآغاز كنند و سپس الگوهایی را از اطلاعات استخراج كنند. در این روش، اقتصاد فیزیك‌دان‌ها به فرض‌های عقلانی كه متناقض بودن آن‌ها با یكدیگر در بعضی موارد- مانند تعدی اولویت‌ها- ثابت شده است، تكیه نمی‌كنند.
اقتصادفیزیك‌دان‌ها دریافته‌اند كه قانون توانی برای توصیف توزیع درآمد اغلب ملت‌ها مناسب است. این مسأله اولین بار توسط ویلفردو پارتو (Vilfredo Pareto) در سال 1897 مورد توجه قرار گرفت. یك مشخصه‌ی قابل تأمل در مورد قانون های توانی این است كه نمودار آن‌ها دم‌های كشیده‌ای دارد كه به خاطر تفاوت زیاد درآمد بین یك پزشك مرفه با درآمدی حدود 300000 دلار در سال و یك بیلیونر مثل بیل گیتس ایجاد می‌شود.

ابزارهای موردنیاز برایی فیزیك اقتصاد

ابزارهای اساسی فیزیك اقتصاد احتمال و روش‌های آماری هستند كه اغلب از فیزیك آماری سرچشمه می‌گیرند. مدل‌هایی از فیزیك كه در اقتصاد كاربرد دارند مدل ‌نفوذ، مدل‌های آشفته برای مطالعه‌ی سكته، و مدل‌هایی برای پیش‌بینی زلزله هستند. به‌علاوه تلاش‌هایی برای استفاده از نظریه‌ی پیچیدگی و نظریه‌ی اطلاعات به‌كار بسته شده‌است. از آن‌جا كه پدیده‌های اقتصادی حاصل برهم‌كنش میان عوامل غیریكنواخت است، شباهت زیادی با مكانیك آماری دارد كه در آن تعداد زیادی ذره با هم برهم‌كنش دارند. البته باید توجه داشت كه برخی ویژگی‌های افراد انسان با ذرات از یكدیگر متفاوت است.

فیزیك اقتصاد و چالش‌های پیش‌رو

امروزه قابل‌توجه‌ترین زیرشاخه‌ی رشته‌ی فیزیك اقتصاد،‌ كاربرد و اعمال توزیع قانون توانی در اطلاعات و ارقام اقتصادی است. چنین توزیعی، تابع قانون نمایی منفی است (x-a, a>0). فیزیك‌دان‌ها این توزیع‌ها را در هر زمانی در پدیده‌های گوناگون از مكانیك آماری گرفته تا جزر و مد اقیانوس مورد مشاهده قرار می‌دهند. این توزیع نیز رابطه‌ای در اقتصاد كسب كرده است. برای مثال فیزیك اقتصاد‌دان‌ها دریافته‌اند كه توزیع درآمد بیشتر ملت‌ها به طور قابل توجهی مناسب با قانون توانی است. این مساله اولین بار توسط ویلفردو پارتو (Vilfredo Pareto) در سال 1897 مورد توجه قرار گرفت
درفیزیك این نوع توزیع در سیستم‌های بسته‌ای كه انترپی (Entropy) آنها به مقدار بیشینه رسیده است، ‌پدیدار می‌شود، مانند ذرات گاز در تعادل گرمایی. بعضی از فیزیك‌ا‌قتصاد‌دانان طرفدار این تأویل مفهومی هستند كه توزیع نابرابر درآمدها می‌تواند نتیجه‌ی غیرقابل اجتناب بسیاری از فرایند‌های تصادفی در اقتصاد باشد. توزیع قانون توانی كاربرد منحصر به فردی نیز در بسیاری از مسائل مالی دارد. مشاهدات نرخ رشد به عنوان تابعی از اندازه شركت و میزان سهم در بازار سهام، هر دو به صورت موثری با توزیع قانون توان مدل‌سازی می‌شوند.
برخی از فیزیك‌اقتصاددانان تلاش می‌كنند كه قانونی جامع برای توصیف تغییر بازار سرمایه تعیین كنند؛ قانونی مانند قانون دوم نیوتن كه بر مبنای آن نیرو برابر است با جرم * شتاب (F=ma).
اگرچه كاربرد استفاده‌ی قوانین اصلی فیزیك در داده‌ها و ارقام اقتصادی هنوز بحث‌انگیز است، فیزیك‌اقتصاددانان مسایل بحث‌انگیز جدیدی را مطرح می‌كنند.
ولی آینده‌ی این شاخه‌ی مطالعاتی جدید چه خواهد بود؟ پژوهش‌گران برجسته‌ی این عرصه پیشنهاد می‌كنند كه تحقیقات جدید باید تا جایی ادامه پیدا كنند كه ابعاد طبیعی زندگی اقتصادی را كشف كنند، مخصوصاً رفتارها و پدیده‌های مستقل از مقیاسی كه به طور گسترده‌ای در اندازه‌های مختلف بدون تغییر باقی می‌مانند؛ مانند شباهت توزیع درآمدها در كشورهایی كه میانگین درآمد در آنها به میزان زیادی متفاوت است.
تحلیل ابعادی كه یكی از ابزارهای مهم در فیزیك است، زمینه‌‌ی دیگری است كه فیزیك‌اقتصاد‌دان‌ها باید آن را بیاموزند و به‌وفور مورد استفاده قرار دهند. بیشترین مشكلات در نظریه‌های اقتصادی این است كه ما بعد اندازه‌گیری درستی نداریم، و یا خودمان را گول می‌زنیم كه داریم!
به نظر می‌رسد كه فیزیك‌دانان مسأله‌ای چالش‌برانگیزتر از قوانین مكانیك كوانتُمی و نسبیت عمومی را یافته‌اند، و آن...
اقتصاد است.



نظرات() 

تاریخ آخرین ویرایش:- -


foot pain and numbness
دوشنبه 5 تیر 1396 01:56 ب.ظ
Hello my loved one! I wish to say that this post is amazing, nice written and include almost all
vital infos. I'd like to peer more posts like this.
Don
چهارشنبه 20 اردیبهشت 1396 03:01 ب.ظ
Hello my friend! I want to say that this post is amazing, great written and include
almost all vital infos. I'd like to look more posts like this.
BHW
جمعه 25 فروردین 1396 07:35 ق.ظ
Hello I am so excited I found your website, I really found
you by mistake, while I was looking on Yahoo
for something else, Regardless I am here now and would just like to say cheers for a fantastic post and a all round entertaining blog (I also love the theme/design), I don’t have
time to read it all at the minute but I have book-marked it and also added in your RSS feeds,
so when I have time I will be back to read a lot more, Please do keep up the excellent work.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر